Bir Oyum Yoktu, Söyleyecek Çok Şeyim Vardı

Tokat TSO seçimleri üzerine: oy hakkım yoktu ama söyleyecek çok şeyim vardı. Ölçülebilir öneriler ve Tokat Kapasite Borsası kavram demosu.

Ben de derdimi bir dil modeline anlattım ve yaklaşık bir saatte bunlar ortaya çıktı.

Bir Oyum Yoktu, Söyleyecek Çok Şeyim Vardı: Tokat TSO seçimleri üzerine kısa notlar özeti

Cumartesi günü Tokat Ticaret ve Sanayi Odası seçimleri yapıldı. Bugün itirazlar gündemde, başkan henüz belli değil.

Bu yazıyı özellikle bugün yayımlıyorum. Seçimden önce kimsenin oyunu etkilemek, başkan belirlendikten sonra da kazanana veya kaybedene konuşmuş olmak istemedim.

Zaten benim oy hakkım yoktu. Üyelik sürem yeterli değildi.

Ama arayanlar oldu. Ne iş yaptığımı, ne ürettiğimi, ne düşündüğümü sormak için değil; oy kullanabilecek tanıdıklarımı öğrenmek için.

Ziyarete gelenler de oldu. Elimi sıktılar, gittiler. Ne işle uğraştığımı bile merak etmediler.

Oysa sorsaydınız anlatacak çok şeyim vardı.

Mesela Tokat’ın yeni binalardan, yeni tabelalardan ve yeni protokollerden önce elindeki imkânları ekonomik değere dönüştürmeye ihtiyacı olduğunu anlatırdım.

İlk 100 günde 100 işletmenin üretim kapasitesini, ihtiyaçlarını ve sorunlarını tespit etmeyi önerirdim. Boş makine saatlerini, kullanılmayan depoları, karşılanamayan siparişleri eşleştirecek bir kapasite borsası kurardım. İlk yıl sonunda kaç eşleşmenin ne kadar ticari hacim oluşturduğunu açıklardım.

Çünkü bir ticaret odasının başarısı düzenlediği toplantı sayısıyla değil, üyelerinin ekonomik hayatına sağladığı katkıyla ölçülmeli.

Hele teknoloji meselesini uzun uzun konuşurduk.

Yıllardır teknoloji, inovasyon, girişimcilik ve ticarileşme dinliyoruz. Binalarımız, şirketlerimiz, yönetim kurullarımız, protokollerimiz ve faaliyet raporlarımız var.

Peki, sonuç?

Kaç ürün ticarileşti? Kaç patent ekonomik değere dönüştü? Kaç işletmenin üretim sorunu çözüldü? Kaç girişim kendi geliriyle ayakta duruyor? Kaç nitelikli istihdam yaratıldı? Bunların Tokat ekonomisine parasal katkısı ne oldu?

Rakamlar varsa açıklayın, biz de alkışlayalım.

Yoksa tabelaları, toplantıları ve kuruluş yıldönümlerini başarı göstergesi olarak sunmaktan vazgeçelim.

Teknoloji üretmek için kurulan bir yapının en büyük başarısı kendi varlığını sürdürmekse ortada sorgulanması gereken ciddi bir mesele vardır.

Kuluçka merkezlerinden işletme, teknoloji transferinden ekonomik değer, üniversite-sanayi iş birliğinden somut çözüm çıkmalı.

Akademik araştırmanın değerini biliyorum. Ancak ticarileşme iddiasındaki kuruluşların performansını da bilimsel ölçütlerle değerlendirmek gerekiyor.

İlk yıl 20 sanayi sorununu üniversite ve teknoloji kuruluşlarıyla eşleştirmeyi, çözümlerin işletmelere sağladığı maliyet avantajını ve verimlilik artışını ölçmeyi önerirdim.

Sorsaydınız Gaziantep’i de konuşurduk.

Üstelik ortada değerlendirilmesi gereken bir fırsat var.

Tokat Belediyesi ve Valiliği, Gaziantep’le iş birliği geliştirmek için girişimlerde bulunuyor. Gaziantep Valisi Kemal Çeber’in Tokatlı olması ve bu iş birliğine ilgi göstermesi de önemli bir avantaj.

Peki, ticaretin temsilcileri bu fırsatı ekonomik değere dönüştürmek için ne yapıyor?

Belediye ve Valilik iki şehir arasında kapılar açmaya çalışırken, Ticaret ve Sanayi Odasının bu çabalara hangi somut ticari projelerle katkı sağladığını bilmek isterdim.

Belki önemli çalışmalar yürütülüyordur. Öyleyse sonuçlarını paylaşın.

Çünkü protokolün siyasi ve idari zeminini oluşturmak başka, onu ticarete dönüştürmek başka.

Belediye ve Valilik kapıyı aralarken, o kapıdan üyelerine iş çıkaracak kurumun Ticaret ve Sanayi Odası olması gerekmez mi?

Gaziantep’in sanayi birikiminden, ihracat tecrübesinden, tedarik zincirlerinden ve markalaşma kültüründen Tokat nasıl yararlanabilir?

İlk aşamada beş Tokatlı üreticiyi Gaziantep’teki uygun ticari ortaklarla buluşturmayı, 90 gün içinde ortaya çıkan siparişleri ve iş bağlantılarını ölçmeyi önerirdim. Başarılı olursa modeli diğer sektörlere yayardık.

Bu konuda size bizzat yardımcı da olabilirdim.

Gaziantep’le bağlantılarımı, girişimcilik deneyimimi ve akademik birikimimi kullanarak çalışmanın bir parçası olabilirdim.

Ama siz benim ne iş yaptığımı bile sormadınız. Nerede faydalı olabileceğimi nasıl bilecektiniz?

Turizmi de konuşurduk.

Tokat’a kaç turist geldiğini saymakla yetinmeyip kaç gece konakladığını, ne kadar harcama yaptığını, üye işletmelerin bundan ne kazandığını ölçmeyi önerirdim.

Mevcut spor tesisleriyle yılda onlarca kamp veya turnuva düzenlemeyi hedefler, her organizasyonun konaklama ve yerel harcama etkisini raporlardım.

Seyirtepe gibi geçmiş yatırımların da bugünkü işletme durumunu, maliyetlerini ve sürdürülebilirliğini sorgulardım. Dahası Gaziantep’ten BULLA ve GAGA Akademi’yi ya da Mutfak Sanatları Merkezi’ni nasıl kopyalayabileceğimizi anlatırdım.

Çünkü açılış yapmak başarı değildir. Açılan tesisi yaşatmak, kullanılan kaynağı ekonomik faydaya dönüştürmek başarıdır.

Bunlar uçuk vaatler değil; başlangıç hedefleri, sorumluları ve sonuçları ölçülebilecek işler.

Ne yapılabilir? Tokat için ölçülebilir 5 adım: kapasite envanteri, sanayiye somut çözüm, Gaziantep pilotu, turizm ve spor, açık performans paneli

Bir de seçim kampanyalarınız var.

Doğrusu projelerinizden çok birbiriniz hakkında söylediklerinizi duyduk.

Mevcut yönetimin yetersizlikleri, rakiplerin eksiklikleri, geçmişte yapılan hatalar…

Sosyal medyada kimliği belirsiz hesaplar üzerinden insanların özel hayatlarına kadar uzanan paylaşımlar gördük.

Bu hesapları kimin yönettiğini veya finanse ettiğini bilmiyorum. Kimseye kanıtsız bir sorumluluk yüklemiyorum.

Ancak bütün başkan adaylarına açıkça sesleniyorum:

Başkan olsanız da olmasanız da insanların özel hayatını hedef alan, sahte hesaplarla itibarsızlaştırma yapan kişilerle ve bu yöntemleri kullanan kampanya organizasyonlarıyla bütün ilişkilerinizi kesin.

Bu faaliyetlerden haberiniz yoksa açıkça reddedin. Ekiplerinizde bu yöntemleri kullananlar varsa uzaklaştırın.

Bir başkasının yetersizliği sizin yeterliliğinizin kanıtı değildir.

Eski yönetimin hataları sizin projeniz değildir.

Rakibinizin özel hayatı da sizin seçim malzemeniz olamaz.

Birbirinizin geçmişini araştırmaya ayırdığınız emeğin bir kısmını Tokat’ın üretim kapasitesine, ihracatına, yatırımlarına ve yetişmiş insan kaynağına ayırsaydınız belki bugün çok daha faydalı şeyler konuşuyor olurduk.

Rakibinizi küçülterek Tokat’ı büyütemezsiniz.

Ben bir akademisyen, bir çiftçi ve bir girişimciyim (TarımFest’e davet bile edilmemiş olsam da – o ayrı bir dava konusu). Finans, maliyet, verimlilik ve kaynak yönetimi üzerine çalışıyorum. Aynı zamanda aidatını ödeyen bir oda üyesiyim.

Kimseden makam, görev veya ayrıcalık istemiyorum.

Temsil edildiğim kurumun üyelerine ne kazandırdığını, kullandığı kaynaklarla ne ürettiğini ve şehrin geleceğine nasıl katkı sağladığını bilmek istiyorum.

Başkan kim olursa olsun sorularım değişmeyecek.

Eleştirmekle yetinmek istemedim. Bir örnek de hazırladım.

Tokat’taki işletmelerin kullanılmayan üretim kapasitelerini, makine ve depo imkânlarını, fason üretim taleplerini ve yeni sipariş fırsatlarını buluşturabilecek bir Tokat Kapasite Borsası uygulamasının çalışan taslağını geliştirdim. (Bu kadar sürede, bu kadar oldu. Aylarca çalışsam neler olur : )

Henüz gerçek işletme verileri içermeyen, örnek ilanlarla çalışan bir prototip. Ancak fikrin nasıl işleyebileceğini somut biçimde gösteriyor.

Uygulamanın amacı basit: Bir işletmenin atıl kapasitesi, başka bir işletmenin ihtiyacına dönüşsün. Yeni yatırım yapmadan önce mevcut yatırımların verimliliği artsın.

Projeyi incelemek isteyenler için:

www.erdemkanisli.com/kapasite/

Bu yazıdaki sayısal öneriler de gerçekleşmiş sonuçlar değil, ölçülebilir hedeflerin nasıl konulabileceğini gösteren örnekler. Daha iyisini öneren varsa dinlemeye hazırım.

Çünkü Tokat’ın ihtiyacı yeni bir seçim tartışması değil, sonuç üreten bir ekonomik yönetim anlayışı.

Benim oyum yoktu.

Ama bilgim, deneyimim, fikirlerim ve Tokat için önerilerim vardı.

Siz bana kaç oy getirebileceğimi sordunuz. Ben size kaç işletmeye fayda sağlayabileceğimizi anlatabilirdim.

Siz beni bir oy olarak görmeye çalıştınız. Ben ise sizi bir çözüm ortağı olarak görebilirdim.

Ama siz ne iş yaptığımı bile sormadınız. Akademisyenlerin kötü alışkanlıkları vardır. Sorulmadan konuşmak gibi.

Şimdiden seçilen Başkan’ı tebrik eder, başarılar dilerim.

Saygıyla.


Tokat Kapasite Borsası: kavram demosu

Bu uygulama Tokat’taki işletmelerin atıl üretim kapasitelerini ve üretim taleplerini bir araya getirebilecek bir modelin kavramsal gösterimidir. Herhangi bir kurum adına hazırlanmış resmî uygulama değildir. Gerçek firma verileri içermez. Amaç, mevcut kaynakların daha verimli kullanılabilmesi için uygulanabilir bir fikri somutlaştırmaktır.

Erdem Kanışlı tarafından hazırlanan bağımsız kavram çalışması